Ông Nguyễn Nam Nhân trình bày trong buổi Tọa đàm - Ảnh: QUANG ĐỊNH
9h sáng 11-11, Tọa đàm "Đại hội Thể thao toàn quốc: Bệ phóng cho những ngôi sao Việt Nam tương lai" đã diễn ra tại trụ sở báo Tuổi Trẻ tại TPH.CM.
Ông Nguyễn Nam Nhân - Phó Giám đốc Sở Văn hoá và Thể thao TP.HCM đã có tham luận đáng chú ý tại buổi tọa đàm với tựa đề "Đại hội Thể thao toàn quốc: từ thước đo thành tích đến động lực phát triển Thể thao Việt Nam".
Tuổi Trẻ xin trích đăng một vài câu hỏi trong Tham luận của ông Nguyễn Nam Nhân.
Đại hội có thực sự là "lò luyện" những ngôi sao thể thao?
Tại Đại hội năm 2022, Trần Thị Nhi Yến (điền kinh), khi mới 17 tuổi, giành huy chương vàng 100m nữ với thành tích 11 giây 75; Lê Thị Tuyết, mới 18 tuổi, vô địch marathon nữ. Trong khi đó, Nguyễn Thị Oanh (điền kinh) đã thành danh trước Đại hội và tiếp tục khẳng định đẳng cấp bằng 4 huy chương vàng.Ba câu chuyện cho thấy ba giá trị của Đại hội: phát hiện nhân tố mới, tạo cơ hội bứt phá và kiểm chứng trình độ đỉnh cao.
Tuy nhiên, tài năng không tự nhiên xuất hiện sau một cuộc thi đấu. Đằng sau mỗi vận động viên là nhiều năm tuyển chọn, huấn luyện, sự hy sinh của gia đình và nguồn lực đầu tư của địa phương. Nguyễn Thị Ánh Viên (bơi) là một ví dụ. Thành tích của cô không đến từ một kỳ Đại hội mà là kết quả của quá trình đào tạo chuyên sâu, tập huấn dài hạn và thi đấu quốc tế.
Nhiều huy chương có đồng nghĩa với thể thao phát triển tốt?
Tôi nghĩ là chưa chắc. Một địa phương có thể giành nhiều huy chương ở những nội dung ít cạnh tranh quốc tế, trong khi địa phương khác có ít huy chương hơn nhưng đào tạo được vận động viên đạt chuẩn châu Á hoặc giành suất Olympic.Đây là một tình huống giả định, nhưng cho thấy nếu chỉ nhìn bảng tổng sắp, chúng ta có thể chưa đánh giá đầy đủ chất lượng chuyên môn và hiệu quả đầu tư.
Hiệu quả đầu tư thể thao không nên chỉ được đo bằng số huy chương giành được. Bên cạnh bảng tổng sắp, cần có thêm những chỉ số về kỷ lục, mức độ tiến bộ thành tích, khoảng cách so với chuẩn quốc tế, số vận động viên trẻ phát triển lên đội tuyển và đóng góp thực chất của các địa phương cho thể thao quốc gia.
Ông Nguyễn Hoàng Nguyên, phó Tổng biên tập báo Tuổi Trẻ phát biểu trong Tọa đàm - Ảnh: QUANG ĐỊNH
Nếu hướng đến Olympic, cơ cấu môn và nội dung của Đại hội đã thực sự phù hợp?
Đại hội Thể thao toàn quốc lần thứ X năm 2026 tổ chức 48 môn với 973 nội dung tranh huy chương.Quy mô ấy phản ánh sự phát triển đa dạng của thể thao Việt Nam, nhưng cũng đặt ra yêu cầu phải phân biệt rõ giữa môn thể thao Olympic và nội dung thi đấu Olympic. Không phải cứ một môn có mặt tại Olympic thì tất cả nội dung của môn đó đều nằm trong chương trình tranh huy chương Olympic.
Tôi không cho rằng cần cắt bỏ các nội dung ngoài Olympic. Thể thao truyền thống có giá trị văn hóa và phong trào, các môn thế mạnh Asiad có vị trí trong chiến lược thể thao quốc gia, còn nhiều môn thể thao mới có tiềm năng phát triển sức khỏe cộng đồng và kinh tế thể thao.
Nhưng nếu xác định mục tiêu Olympic thì phải đầu tư đến từng nội dung Olympic cụ thể, chứ không chỉ đầu tư theo tên môn thể thao.
Chúng ta không thể đầu tư dàn trải mà kỳ vọng có thành tích đột phá. Muốn có huy chương Olympic, trước hết phải biết mình đang đầu tư cho nội dung nào, vận động viên nào, khoảng cách đến trình độ thế giới còn bao xa và cần những điều kiện gì để thu hẹp khoảng cách ấy.
HLV điền kinh Nguyễn Thị Thanh Hương, người từng khai phá nên nhiều VĐV ngôi sao cho đường đua tốc độ - Ảnh: QUANG ĐỊNH
Đại hội khép lại, TP.HCM và người dân còn nhận được gì?
Với trách nhiệm là địa phương đăng cai chính Đại hội Thể thao toàn quốc lần thứ X, TP.HCM xác định thành công không chỉ nằm ở việc tổ chức tốt các cuộc thi đấu, bảo đảm điều kiện chuyên môn, hậu cần và an toàn.Điều quan trọng hơn là những giá trị còn lại sau Đại hội, đặc biệt là hệ thống cơ sở vật chất được tiếp tục khai thác phục vụ đào tạo, thi đấu và nhu cầu của người dân.
Tất nhiên, khai thác kinh tế không được làm mất đi công năng thể thao, nhưng chúng ta cũng không nên quan niệm công trình thể thao chỉ có nhiệm vụ tổ chức vài giải đấu mỗi năm.
Một nhà thi đấu, sân vận động hay trung tâm thể thao có thể đồng thời phục vụ đào tạo vận động viên, thể thao học đường, hoạt động cộng đồng, các sự kiện văn hóa và nhu cầu kinh tế – xã hội phù hợp. Đó cũng là cách giảm áp lực ngân sách, huy động nguồn lực xã hội và phát huy hiệu quả tài sản công.
Tôi cho rằng một công trình thể thao được sử dụng hiệu quả trong hai mươi năm có giá trị hơn nhiều một công trình hoành tráng nhưng chỉ đông người trong vài tuần lễ. Đại hội phải tạo ra di sản không chỉ cho thể thao thành tích cao mà còn cho đời sống người dân và sự phát triển của Thành phố.
Các đại biểu tham dự Tọa đàm "Đại hội Thể thao toàn quốc: Bệ phóng cho những ngôi sao Việt Nam tương lai" tại Báo Tuổi Trẻ sáng 11-11- Ảnh: QUANG ĐỊNH
Sau Đại hội thể thao lần thứ X, chúng ta cần tổng kết điều gì?
Chắc chắn chúng ta sẽ tổng kết số huy chương, thứ hạng, những kỷ lục và thành công trong công tác tổ chức. Nhưng tôi mong rằng Đại hội lần này sẽ có thêm một bản tổng kết khác, đó là báo cáo về chất lượng phát triển thể thao Việt Nam.Báo cáo ấy cần trả lời những câu hỏi cụ thể: Đại hội đã phát hiện bao nhiêu tài năng mới? Bao nhiêu vận động viên tiến gần chuẩn châu Á, Olympic? Những môn và nội dung nào có triển vọng đầu tư trọng điểm? Những địa phương nào đóng góp tốt cho đội tuyển quốc gia? Và quan trọng hơn, sau 2 năm, 4 năm, những vận động viên triển vọng ấy đã đi đến đâu?
Đối với các công trình phục vụ Đại hội, cũng cần đánh giá hiệu quả sử dụng, khả năng phục vụ cộng đồng và nguồn lực duy trì hoạt động sau khi giải đấu kết thúc. Đây chính là lúc cần chuyển từ tư duy tổng kết một kỳ Đại hội sang đánh giá cả một chu kỳ phát triển thể thao.
Khi có những dữ liệu ấy, chúng ta mới có cơ sở để điều chỉnh chiến lược, lựa chọn nội dung trọng điểm và sử dụng nguồn lực hiệu quả hơn.
Đại hội thể thao toàn quốc lần thứ X năm 2026 là sự kiện thể thao lớn nhất cả nước, được tổ chức theo chu kỳ 4 năm/lần. TP.HCM là địa phương đăng cai chính, sau 20 năm kể từ lần gần nhất đảm nhận vai trò này. Các cuộc tranh tài còn được tổ chức tại Đồng Nai, Đồng Tháp và Hà Nội.
Đại hội có 48 môn thể thao, 973 nội dung tranh huy chương, quy tụ 36 đoàn, gồm 34 tỉnh, thành phố và hai ngành Công an, Quân đội. Dự kiến có khoảng 12.000 cán bộ, huấn luyện viên, vận động viên, 2.000 trọng tài tham gia, cùng khoảng 200.000 lượt khách mời, cổ động viên và du khách.
Ban tổ chức bố trí 34 địa điểm thi đấu, gồm 31 địa điểm tại TP.HCM và 3 địa điểm phối hợp ở các địa phương khác.
Theo kế hoạch, chương trình chính diễn ra từ 14-11 đến 12-12-2026, nhưng một số môn thi đấu sớm. Môn muay mở màn từ ngày 20-10, chính thức khai mạc môn ngày 22-10.
Lễ khai mạc toàn Đại hội dự kiến diễn ra tối 21-11 tại Công viên bờ sông Sài Gòn (TP.HCM), lễ bế mạc ngày 12-12 tại Nhà thi đấu Phú Thọ. Đại hội là dịp đánh giá công tác đào tạo, huấn luyện, phát hiện tài năng và tuyển chọn lực lượng kế cận cho thể thao Việt Nam.
Nguồn Tuoitre
