Pedri, siêu sao của Tây Ban Nha và Barca khi đến Trung Quốc trong một chương trình truyền thông - Ảnh: INSTAGRAM
Ngày 28-10, Real Madrid phải lên tiếng xin lỗi người dân Trung Quốc sau khi phát ngôn của Kylian Mbappe gây tranh cãi tại quốc gia này. Trước đó, ba doanh nghiệp Trung Quốc đã cắt hợp đồng với tiền đạo người Pháp, trong khi đài CCTV ngừng phát sóng các trận đấu La Liga.
Không chỉ Mbappe, chủ tịch La Liga Javier Tebas cũng phải trực tiếp tham gia giải quyết khủng hoảng. Vụ việc đặt ra một câu hỏi đáng chú ý: Trung Quốc đang có sức ảnh hưởng tài chính lớn đến mức nào đối với bóng đá châu Âu?
Trung Quốc xuất hiện khắp các CLB lớn
Theo báo cáo tài chính mùa 2025-2026, Real Madrid đạt doanh thu kỷ lục 1,221 tỉ euro. Riêng mảng tiếp thị mang về 539 triệu euro, chiếm 44% tổng doanh thu hoạt động.Trong mạng lưới tài trợ của đội bóng Hoàng gia Tây Ban Nha có nhiều doanh nghiệp Trung Quốc. Hisense ký hợp đồng ba năm từ 2024, hãng lốp Linglong Tire trở thành đối tác toàn cầu cùng năm. Tiếp đó là tập đoàn Positec năm 2025 và hãng robot hút bụi Roborock đầu năm 2026.
Barcelona cũng không đứng ngoài cuộc. Tháng 9-2025, đội bóng xứ Catalonia công bố hợp đồng năm năm với tập đoàn điện gia dụng Midea, bắt đầu từ mùa 2026-2027. Logo hãng Trung Quốc xuất hiện trên tay áo thi đấu và áo tập của Barcelona.
Theo báo Mundo Deportivo, hợp đồng này dự kiến đem về khoảng 12 triệu euro mỗi mùa, tương đương 60 triệu euro trong năm năm.
Tại Anh, Manchester City ký hợp tác với hãng ô tô điện BYD hồi tháng 2-2026. Ngoài quảng cáo trên tay áo tập, BYD còn cung cấp phương tiện, hệ thống sạc và giải pháp lưu trữ năng lượng cho CLB.
Trước đó, tháng 9-2025, tập đoàn điện gia dụng Haier công bố hợp đồng hợp tác toàn cầu với cả Liverpool lẫn Paris Saint-Germain.
Điều đáng chú ý là các doanh nghiệp Trung Quốc không đơn thuần tài trợ để bán hàng trong nước. Họ còn tận dụng sức hút toàn cầu của bóng đá châu Âu để quảng bá thương hiệu, mở rộng thị phần tại châu Âu và nhiều khu vực khác.
UEFA chịu chi phối lớn
Không chỉ các CLB, Liên đoàn Bóng đá châu Âu (UEFA) cũng có quan hệ thương mại ngày càng sâu rộng với doanh nghiệp Trung Quốc.Theo Financial Times, tại Euro 2024 có đến 5 trong tổng số 13 nhà tài trợ toàn cầu đến từ Trung Quốc, gồm Hisense, BYD, Vivo, AliExpress và Alipay. Con số này đặc biệt ấn tượng nếu biết rằng ở Euro 2016, Hisense là doanh nghiệp Trung Quốc đầu tiên tham gia tài trợ giải đấu.
Cũng theo Financial Times, doanh thu bản quyền thương mại Euro 2024 được dự kiến vượt 600 triệu euro, tăng ít nhất 15% so với Euro 2020. Còn số liệu UEFA công bố sau giải cho thấy tổng doanh thu Euro 2024 đạt khoảng 2,5 tỉ euro. Tuy nhiên, không có thống kê chính thức về số tiền riêng các doanh nghiệp Trung Quốc đóng góp.
Các biển quảng cáo liên quan Trung Quốc xuất hiện dày đặc trên sân cỏ Euro - Ảnh: REUTERS
Tại Champions League, hãng điện thoại OPPO đã gia hạn tài trợ đến năm 2027. Đặc biệt, tháng 5-2026, tập đoàn Alibaba ký thỏa thuận với UEFA, trở thành đối tác về trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây và thương mại điện tử cho Euro 2028 cùng các giải CLB nam châu Âu từ năm 2027 đến 2033.
Đến tháng 9-2026, Hisense tiếp tục gia hạn tài trợ Euro 2028, đánh dấu kỳ Euro thứ tư liên tiếp có sự đồng hành của hãng.
Như vậy, doanh nghiệp Trung Quốc không chỉ xuất hiện trên các bảng quảng cáo mà còn tham gia cung cấp công nghệ và dịch vụ thương mại cho những giải đấu lớn nhất châu Âu.
Một nguồn tiền quan trọng khác đến từ việc bán bản quyền truyền hình cho thị trường Trung Quốc.
Năm 2019, Premier League từng đạt thỏa thuận bản quyền tại Trung Quốc trị giá 564 triệu bảng trong ba mùa, theo BBC. Thời điểm đó, đây là thị trường bản quyền nước ngoài đem lại giá trị lớn nhất cho giải đấu.
Barca cũng có nhiều bản hợp đồng quan trọng với đại lục - Ảnh: BARCELONA
Tuy nhiên, năm 2020, Premier League chấm dứt hợp đồng với PPTV do tranh chấp thanh toán. Đến tháng 1-2022, tòa án Anh ra phán quyết yêu cầu đơn vị liên quan thanh toán gần 157 triệu bảng còn nợ.
Dù thương vụ đổ vỡ, Trung Quốc vẫn là thị trường quan trọng. Giai đoạn 2025-2028, bản quyền Premier League tại nước này thuộc về Migu, nền tảng của China Mobile.
Với La Liga, tháng 8-2026, Migu ký hợp đồng phát sóng toàn bộ 380 trận mỗi mùa, kéo dài đến năm 2030.
Đáng chú ý, theo AFP, một nguồn tin tại La Liga tiết lộ hai thị trường Trung Quốc và Mỹ cộng lại đóng góp phần lớn khoản doanh thu bản quyền quốc tế trị giá 748 triệu euro mùa 2024-2025. Dù chưa rõ tỉ trọng riêng của Trung Quốc, đây là nguồn lợi ích mà bóng đá Tây Ban Nha khó có thể xem nhẹ.
Bên cạnh tiền bản quyền, Trung Quốc còn là thị trường tiêu thụ sản phẩm bóng đá lớn. Theo báo Marca được AFP dẫn lại, khoảng 10-15% doanh số áo đấu và hàng lưu niệm của Real Madrid đến từ Trung Quốc.
Khi sức mạnh tài chính trở thành sức ép
Sức ảnh hưởng thương mại tạo nên sức mạnh và quyền lực chi phối.Tháng 12-2019, CCTV loại trận Arsenal - Manchester City khỏi lịch phát sóng sau khi Mesut Özil đưa ra một phát biểu nhạy cảm nhắm vào Trung Quốc. Arsenal sau đó phải ra thông báo khẳng định phát biểu của cầu thủ không đại diện quan điểm CLB.
Trung Quốc và một số tác động tài chính với bóng đá châu Âu - Đồ họa: HUY ĐĂNG
Bảy năm sau, một vụ việc tương tự xảy ra với Mbappe. Từ phản ứng của nhà tài trợ đến việc ngừng phát sóng, áp lực thương mại đã khiến Real Madrid và La Liga phải nhanh chóng xử lý khủng hoảng.
Tất nhiên, không thể kết luận Trung Quốc kiểm soát bóng đá châu Âu, bởi các CLB vẫn có nguồn thu đa dạng từ nhiều quốc gia. Hiện cũng chưa có số liệu thống kê đầy đủ tỉ trọng tiền Trung Quốc trong toàn bộ doanh thu của bóng đá châu Âu.
Tuy nhiên, từ những hợp đồng tài trợ hàng chục triệu euro, bản quyền truyền hình hàng trăm triệu bảng đến thị trường hàng trăm triệu người hâm mộ, sức nặng kinh tế của Trung Quốc là điều khó phủ nhận.
Người Trung Quốc có thể chơi bóng không giỏi, nhưng tiếng nói của họ trong làng bóng đá đỉnh cao ngày càng có sức nặng.
Nguồn Tuoitre
